De rechtbank Noord-Nederland heeft drie mannen veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van 47 maanden voor hun betrokkenheid bij de kunstroof in het Drents Museum.

Door twee verdachten zijn procesafspraken gemaakt met het Openbaar Ministerie. Het primaire doel van die overeenkomsten was gelegen in het terugkrijgen van de gestolen kunstobjecten. De rechtbank heeft in de vonnissen uitgelegd waarom de procesafspraken, ondanks dat de inhoud daarvan afwijkt van procesafspraken in andere zaken, voldoen aan de eisen die daaraan worden gesteld. De tussen de verdachten en het Openbaar Ministerie gemaakte procesafspraken doen geen afbreuk aan een recht op een eerlijk proces en zijn daarom betrokken bij het uiteindelijke oordeel van de rechtbank.

Kunstroof Drents Museum
De verdachten hebben zich op 25 januari 2025 schuldig gemaakt aan de kunstroof in het Drents Museum door de gouden helm van Coțofenești en drie gouden armbanden weg te nemen. Verder hebben de verdachten zich schuldig gemaakt aan het veroorzaken van een ontploffing en het beschadigen van het Drents Museum. Daarnaast hebben twee van de drie verdachte in voorbereiding op de kunstroof een auto gestolen. Door de politie is uitvoerig onderzoek gedaan naar de betrokkenheid van de verdachten bij deze strafbare feiten. Hieruit komt naar voren dat de verdachten allemaal een wezenlijke rol hebben gehad in de uitvoering van de kunstroof en de voorbereiding daarvan. Naast deze vaststellingen blijkt de samenwerking tussen de verdachten ook uit de verklaringen die zijn afgelegd in een undercovertraject.

Vormverzuimen
De rechtbank is van oordeel dat het Openbaar Ministerie door het tonen van de foto en de volledige voor- en achternaam van twee van de verdachten in de media, in strijd met het subsidiariteitsvereiste heeft gehandeld en minder ingrijpende alternatieven niet heeft benut. Door op deze manier gebruik te maken van opsporingsberichtgeving is een inbreuk gemaakt op de persoonlijke levenssfeer van deze verdachten. Daarnaast heeft de politie aan deze twee verdachten een keuze voorgehouden: óf meewerken met het onderzoek óf – als zij dat niet zouden doen – accepteren dat er een nieuwsitem zou worden uitgezonden met hun foto’s en volledige namen. Dit levert volgens de rechtbank een schending op van het pressieverbod, waardoor de mogelijkheid heeft bestaan dat de verdachten een verklaring zouden afleggen waarvan niet kan worden gezegd dat die in vrijheid is afgelegd. Deze vormverzuimen moeten dan ook leiden tot strafvermindering. Hiermee is rekening gehouden bij de op te leggen straf.

Strafoplegging
De kunstschatten zijn onderdeel van het verleden van Roemenië en zijn van groot belang voor de huidige en toekomstige generaties. De betekenis komt ook tot uitdrukking in de aan de kunstschatten gekoppelde verzekeringswaarde van 5,7 miljoen euro. Tegelijkertijd is dat slechts een bedrag, terwijl het belang en de waarde van voorwerpen als deze niet in geld is uit te drukken. Ze zijn in letterlijke zin van onschatbare waarde.

Vanwege de aard en ernst van de feiten kan enkel worden volstaan met een forse gevangenisstraf. Daarbij wegen de professionele werkwijze, de omvang van de toegebrachte schade en de berekende houding van verdachte mee. Ook wordt rekening gehouden met het feit dat de inbreuk op de rechtsorde niet volledig is hersteld, omdat de derde armband niet is teruggekeerd.

De rechtbank houdt rekening met de leeftijd en het blanco strafblad van een van de verdachten en de strafvermindering vanwege de vormverzuimen in de zaken van de andere verdachten. Naar het oordeel van de rechtbank dienen alle verdachten in het kader van rechtsgelijkheid te profiteren van de teruggave van de kunstschatten en de rechtbank past daarom een strafkorting toe van 1/3. Mede gelet op de proceseconomische voordelen in de zaken waar procesafspraken zijn gemaakt, wordt uiteindelijk een gevangenisstraf van 47 maanden aan alle drie de verdachten opgelegd.

assenstad